Dr. İlyas Şahin Medikal Onkolog
← Kitap

Kanser tarama, tanı ve önlenmesi · s. 148

11-12 yaş arası tüm çocuklar HPV enfeksiyonlarının neden olduğu kanserlere karşı korunmak için HPV aşısı olmalıdır. Neden mi?

Dr. İlyas Şahin · ~3 dk okuma

Kitaptan · · Son güncelleme:

Cinsel olarak aktif olan hemen hemen her aşılanmamış kişi, hayatlarının bir döneminde HPV’ye yakalanır. HPV enfeksiyonlarının çoğu kendi kendine kaybolacaktır. Ancak geçmeyen enfeksiyonlar belirli kanser türlerine neden olabilir.

HPV hangi kanserlere neden olabilir:

  • Kadınlarda serviks (rahim ağzı), vajina ve vulva
  • Erkeklerde penis
  • Hem kadınlarda hem de erkeklerde anüs
  • Hem erkeklerde hem de kadınlarda orofaringeal kanser (dilin tabanı ve bademcikler dahil olmak üzere boğazın arkası)

Bir sistematik inceleme ve meta-analiz, 60 milyon kişiden ve 8 yıla kadar aşılama sonrası takipten elde edilen verilerin analizini rapor etti (1). Sonuçlar, HPV aşılama programlarının HPV enfeksiyonları üzerindeki önemli etkisine dair ikna edici kanıtlar göstermektedir. Bu analiz, aşılamanın başlamasından 8 yıl sonra anogenital (anüs ve genital bölgenin (vajina, penis, testis, vulva, perineum vb.) birleşimi) siğil teşhisinin aşılama başlamadan önceki döneme göre 25-29 yaş arası kadınlarda %31, 15-19 yaş arası erkek çocuklarda %48 ve 20-24 yaşındaki erkeklerde %32 oranında azaldığını göstermiştir.

HPV aşısı Amerika Birleşik Devletleri’nde kullanılmaya başlandığından beri HPV enfeksiyonları, genital siğiller ve servikal prekanserler (servikste kansere yol açabilen anormal hücreler) azalmıştır (2). Çoğu HPV kanserine ve genital siğillere neden olan HPV tiplerinin neden olduğu enfeksiyon sıklığı, genç kızlar arasında %88 ve genç yetişkin kadınlar arasında %81 oranında azalmıştır. Aşılanan kadınlar arasında, en sık serviks kanseriyle bağlantılı olan HPV tiplerinin neden olduğu serviks kanser öncesi vakalarının yüzdesi %40 oranında düştü.

HPV bahsedildiği gibi farklı kanser türlerine neden olabilir. Ancak tarama testi ile sadece rahim ağzı kanseri erken teşhis edilebilir. HPV’nin neden olduğu diğer kanserler, daha ciddi hale gelene kadar tespit edilemeyebilir. HPV aşısı, bu kanserlere neden olan enfeksiyonları önler.

HPV aşısı rutin olarak 11 veya 12 yaşında önerilir; aşılamaya 9 yaşında başlanabilir. HPV aşısı, daha önce yeterince aşılanmamış 26 yaşına kadar tüm kişilere önerilir. FDA tarafından HPV aşısının uygulanması 45 yaşına kadar onaylanmış olsa da, 27 ila 45 yaş arasındaki tüm yetişkinler için HPV aşısı önerilmemektedir. Bu yaş aralığında HPV aşısı daha az fayda sağlar çünkü zaten daha fazla sayıda insan virüse halihazırda maruz kalmıştır.

Tabii ki HPV enfeksiyonunun cinsel yolla bulaşıyor olması toplumda bazı hassasiyetleri ortaya çıkarabilir. Ancak biz önlem olarak aşıyı öneriyoruz. Bu konuda ebeveynlerin kendi kararına saygı duymak zorundayız.

Sonuç olarak; Kovid-19 salgını/aşısı maalesef HPV aşısı hakkındaki önyargıları da artırdı. Ancak yıllardır uygulanan ve faydası kanıtlanmış olan bu aşıyı çocuklarımıza şiddetle tavsiye ediyoruz. Çocuklarımızın cinsel olarak aktif olmayacaklarını düşünsek bile, HPV enfeksiyonlarına karşı korunmak için bu aşıyı yaptırmak son derece önemlidir. Anne baba olarak, çocuklarımızı farkında olmadıkları tehlikelerden korumak da bizim sorumluluğumuzdadır. Bu nedenle, faydası net olan bir aşıyı yaptırmamanın sorumluluğunu da unutmamalıyız.

Kaynaklar

  1. Population-level impact and herd effects following the introduction of human papillomavirus vaccination programmes: updated systematic review and meta-analysis ↩
  2. CDC (başlık alınamadı) ↩

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla sunulur; tıbbi muayene, tanı ve tedavinin yerine geçmez.